جماران نوشت: بیشترین میزان تولید محصولات باغی و گلخانه ای بر حسب وزن محصولات به استان های مازندران، فارس و تهران تعلق دارد.

ایرنا نوشت: رییس سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی با بیان اینکه منشا گرد و غبار در کشور توسط این سازمان تدوین شده، بیان کرد: ایران وارد یک دوره خشکسالی ۳۰ ساله شده که می‌شود گفت از حدود ۲۰ سال پیش شروع شده و اکنون آثار این دوره خشکسالی را مشاهده می‌کنیم.

ایرنا نوشت: بارش های کشور از ابتدای سال آبی جاری(اول مهر۱۴۰۰) تا آخر فروردین ۱۴۰۱ نسبت به دوره بلندمدت با کاهش ۲۹.۴ درصدی همراه است.

نتایج نگران کننده یک پیمایش

با این‌که در سال‌های اخیر بارها و بارها درباره تغییر اقلیم کشور، کاهش بارندگی‌ها، پایین آمدن منابع ذخیره سدها، بحرانی‌شدن وضعیت دشت‌ها و… صحبت شده است اما خروجی نظرسنجی اخیر مرکز افکارسنجی ایسپا نشان می‌دهد که بخش قابل‌توجهی از مردم یا چیزی دراین‌باره نشنیده‌اند یا بحرانی‌بودن شرایط آبی کشور را باور ندارند. در این نظرسنجی از ۱۵۸۴ شهروند بالای 18 سال ساکن در مناطق شهری و روستایی کل کشور، پرسیده شده است که «به نظر شما ایران از نظر منابع آبی، کشور کم‌آبی است یا پرآب؟»؛ نتایج این نظرسنجی بسیار نگران‌کننده است.

اگرچه5/61درصد مردم معتقدند ایران کشور کم‌آبی است اما در نقطه مقابل،7/31درصد آن‌ها ایران را کشور پرآبی می‌دانند و8/6درصد هم گزینه «نمی‌دانم» را انتخاب کرده‌اند. این یعنی در مجموع حدود 40 درصد مردم اطلاعات کافی درباره بحران آبی کشور ندارند و حتی بسیاری از آن‌ها با خوش‌خیالی، کشورمان را پر آب می‌دانند. در واقع از هر ۱۰ شهروند بالای ۱۸ سال کشور، ۳ نفر معتقدند کشور ایران از نظر منابع آبی، پرآب است.

باور درست‌تر قدیمی ها و تحصیل‌کرده‌ها

نکته مهم دیگر مربوط به بازه سنی افرادی است که مشکل کم‌آبی کشور را باور ندارند. شاید دلیل اصلی‌اش این باشد که بزرگ‌ترها به خوبی سال‌های پرباران و زمستان‌هایی که برف‌های سنگین را از روی پشت‌بام‌ها و حیاط خانه‌ها پارو می‌کردند، به یاد دارند و دیگر مدت‌هاست که آن زمستان‌ها فقط برایشان یک خاطره است و بس. نظرسنجی اخیر نشان می‌دهد که با افزایش سن، باور به این‌که ایران کشور کم‌آبی است، بیشتر می‌شود.۷/۶۶درصد افراد بالای ۵۰ سال، ایران را کشور کم‌آبی می‌دانند؛ درحالی‌ که این میزان بین جوانان ۱۸ تا ۲۹ سال ۶/۶۰درصد است. همچنین افراد با تحصیلات دانشگاهی (9/62 درصد) بیش از سایر افراد، ایران را کشور کم‌آبی می‌دانند و این میزان بین افراد با تحصیلات کمتر از دیپلم۴/۵۹درصد است.

واقعا در چه وضعی هستیم؟

با این‌که باید خوشحال باشیم که 61.5 درصد مردم، کم‌آب‌بودن کشور را باور دارند، اما چاره‌ای نداریم جز این‌که باز هم بخشی از خبرها، گزارش‌ها و آمارهای هفته‌ها و ماه‌های اخیر را مرور کنیم تا آن 38.5 درصد دیگر هم خوش‌ خیالی آبی‌شان را کنار بگذارند:

* در فهرست ۴۵ کشور در معرض خطر، ایران در رتبه چهارم قرار گرفته است. گزارش ناسا تاکید می‌کند که بعید نیست بین ۳۰ تا ۴۰ سال آینده بخش‌های وسیعی از ایران به بیابان مطلق تبدیل شود.

* سالانه ۲۰ میلیارد متر مکعب از منابع طبیعی و آب‌های زیرزمینی اضافه برداشت و منابع آب نیز غارت می‌شود که با این روند ۲۰ سال دیگر(۱۴۲۰) اطراف زاگرس دیگر اثری از کشاورزی نخواهد بود چون منابع آب را غارت می‌کنیم.

* برخلاف خوش‌خیالی ایجادشده درباره بارش‌های روزها و هفته‌های اخیر در کشور، گزارش‌ها نشان می‌دهد میزان کل حجم ورودی به سدهای کشور از ابتدای مهر تا دوم بهمن‌ماه معادل۶/۸میلیارد مترمکعب است که کاهشی معادل ۱۸ درصد نسبت به مدت مشابه سال آبی گذشته را نشان می‌دهد.

سهم ما، فقط یک سوم متوسط بارندگی های جهان

خوش خیالی آبی 40 درصد ایرانیان! / رئیس مرکز خشکسالی درباره این موضوع می گوید«احد وظیفه»، رئیس مرکز خشکسالی و مدیریت بحران سازمان هواشناسی کشور، به خراسان می‌گوید: احتمالا آن گروه از مردم که ایران را کشوری پرآب می‌دانند، به اطلاعات و گزارش‌های درست دسترسی نداشته‌اند یا به آن اعتماد ندارند؛ چراکه همه چیز کاملا مشخص است و شکی نیست که ما به هیچ‌وجه یک کشور پرآب نیستیم. او مصداق‌هایی هم برای صحبت خود دارد:

– در مقایسه منطقه‌ای ما نسبت به کشورهایی مانند عربستان، کویت، اردن و امارات وضعیت مناسب‌تری در میزان بارندگی سالانه داریم اما نسبت به کشورهایی همچون تاجیکستان و ترکیه به‌مراتب وضعیت بدتری داریم.

– متوسط بارش‌های سالانه در جهان حدود 700 تا 800 میلی‌متر است اما متوسط بارندگی‌های ما به 240 میلی‌متر رسیده است؛ یعنی حدود یک‌سوم تا یک‌چهارم متوسط جهانی؛ در حالی که کشوری مانند ترکیه به طور متوسط 600 میلی‌متر بارندگی در سال دارد.

– درست است که این روزها در برخی استان‌ها بارندگی‌های به‌نسبت خوبی داشته‌ایم اما در همین مدت، در استان‌های پربارانی مانند ایلام و کرمانشاه، میزان بارش‌ها 50 درصد نسبت به قبل کمتر بوده است، در سایر استان‌ها از جمله تهران و خراسان رضوی هم حدود 30 تا 40 درصد کاهش بارش داشته‌ایم.

– اگر در اسفند و فروردین پیش رو، کمبود بارش‌ها جبران نشود، همانند تابستان امسال در سال آینده هم در بسیاری از شهرها و روستاهای کشور تنش آبی خواهیم داشت و این بسیار نگران‌کننده است.

– طرح‌ها و برنامه‌های کلان در حوزه آب و محیط‌زیست بدون همراهی مردم به نتیجه نمی‌رسد و اگر جامعه باور نداشته باشد که وضعیت آبی کشور بحرانی است، مشکلات فراوانی خواهیم داشت.

– نهادهای متولی در حوزه‌هایی مانند کشاورزی باید برای مدیریت بهتر منابع آب اقدام جدی‌تری داشته باشند؛ اما این هم مهم است که مردم به کم‌آب‌بودن کشور باور داشته باشند و به نوبه خودشان در مصرف آب صرفه‌جویی کنند.

 امام جمعه اصفهان گفت: دولت باید برای حل معضل زاینده‌رود، اقدام جدی صورت دهد و در این زمینه برنامه‌ریزی مناسب انجام شود.

به گزارش خبرآنلاین، آب برای مصرف کشاورزی، صنعتی و شرب کم است، حالا این کمبود تبدیل به یک بحران شده است، بحران کمبود آب دارد خودش را شهر به شهر نشان می‌دهد، در این بین کارشناسان معتقدند مدیریت غلط منابع آب در سال‌های گذشته سبب‌ساز ایجاد این بحران شده است. مهدی معتق، استاد مرکز تحقیقات علوم زمین آلمان، دراین‌باره به خبرآنلاین گفت: «در ایران برنامه‌ها متاسفانه قائم به فرد است، یادم هست بیست سال قبل شخصی که سال‌ها مسئولیت‌های مختلف اجرایی داشت، در مصاحبه‌ای گفته بود ایران تنها کشوری در خاورمیانه است که برنامه آبی مشخصی برای بیست سال آینده خود دارد، حال آن برنامه چه بود عمدتا سد سازی و انتقال آب که متاسفانه نتایج آن برنامه شد وضعیت اسفناک امروز زاینده رود و دریاچه ارومیه و غیره، چراکه آن برنامه، یک برنامه‌ی جامع نبود و به قول معروف محفلی و دوستانه بوده است، حتی همین برنامه هم در دولت‌های بعدی با تغییرات زیادی همراه شد. لذا آشفتگی در سیاست اجرایی که هرکسی ساز خودش را می‌زند و می‌خواهد از دید خود و وزارت خانه و سازمان مطبوعش مساله‌ای را حل کند مشکل اصلی مدیریت منابع آبی کشور است.»

به گزارش ایسنا، در حال حاضر نظریه‌پردازان علوم طبیعی در کنار دیگر متخصصان علوم زیستی متفق القول‌اند که پدیده خشکسالی که خود از گرمایش زمین تاثیر می گیرد، به دلیل استفاده بی مهابا و بهره‌برداری‌های بسیار بالای انسان‌ها از طبیعت سرچشمه می گیرد. وقتی اهل فن می گویند که خشکسالی و تامین آب ضروری‌ترین و فوری‌ترین نیاز برای ادامه حیات بشری است، معلوم می شود مشکل بسیار جدی‌تر از آن است که خیال می‌شود.

در نتیجه ده‌ها سال از وقت کارشناسان، دانشگاه‌ها و نهادهای بین‌المللی را درخصوص “بحران آب” و اینکه این موضوع می‌تواند به بحران‌های اجتماعی، اقتصادی و چه بسا سیاسی و امنیتی منجر شود، به خود مشغول می کند. اما همانطور که می بینیم کسی گوشش به حرف آنها بدهکارنیست.

پیروی از الگوهای مصرف بی رویه از آب در ایران چه در بخش شرب و چه در بخش های کشاورزی و صنعت همچنان ادامه پیدا می کند و گویی همگان در عین اینکه می دانند مشکل بزرگ رخ داده، فقط آن را به دیگران نشان می دهند اما برای حل کردنش خود قدم از قدم بر نمی دارند و منتظرند ابزارهای حاکمیتی از پس آن برآیند. البته شاید این توقع بی‌جا نباشد اما حل کردن آن بدون مشارکت همگانی غیرممکن است.

پس پیداست که اگر همدلی همه جانبه بین مردم و متولیان وجود نداشته باشد آن اتفاق که همگان در انتظارش به سر می‌برند هیچگاه رخ نخواهد داد. در امتداد تغییر اقلیمی که در جهان رخ داده متاسفانه درکشور ما این چرخه شوم -یعنی خشکسالی-زودتر و بیشتر نمود پیدا کرده است. چرا که پاسخگویی به نیازهای معمول، تامین آب را برای دستگاه های متولی بسیار سخت تر، هزینه برتر و دردسر سازتر کرده است تا جایی که مدیران مختلف هرکدام به زعم خود خواسته اند به نحوی این مشکل را حل کنند که متاسفانه دیده شده گاهی نه تنها در این کار موفق نبوده‌اند بلکه ناخواسته گرهی بر معضل بی‌آبی در مقطع خشکسالی افزوده‌ و آن را کورتر کرده‌اند.

تردیدی نیست که کم آبی ناشی از خشکسالی می تواند تبعات بسیار سنگین و غیر قابل جبرانی برای کشور ایجاد کند. انواع و اقسام بحران های اجتماعی بوجود آمده از پدیده کم آبی و خشکسالی گاه می‌تواند شیرازه یک نظام سیاسی و حکومتی را با چالش‌های بسیار بزرگی روبرو کند.

در سال‌های گذشته تلاش شد با اجرای طرح‌هایی تحت عنوان سازگاری با کم آبی، طرح تعادل بخشی آب و اعمال مشوق‌های مختلف برای مصرف‌کنندگانی که بهترین بازدهی از مصرف آب و درنهایت صرفه جویی را در کارنامه خود ثبت کرده بودند، به جنگ بی‌آبی برویم. صرفنظر از این که دولت چه توفیقاتی در این زمینه داشته است به همگان اثبات شد که ابزارهای حاکمیتی به تنهایی نمی‌توانند کاری از پیش ببرند.

هفته گذشته رئیس جمهوری در جلسه هیات دولت گفته بود که رسیدگی به مشکل کم‌آبی صرفاً به وزارت نیرو منحصر نمی‌شود و همه دستگاه‌های مرتبط، وظیفه دارند در مشورت با جوامع دانشگاهی راه حلی ملی برای خشکسالی بیابند.

وی با اشاره به رخدادهای اخیر در برخی از نقاط کشور که نشان دهنده صبر از کف دادن مردم و کشاورزان از بی آبی و واکنش نشان دادن آنها به عدم رفع این مشکل از سوی ارگان‌های درگیر بود، گفت که چنانچه مردم در موضوعی گله‌مند هستند، وظیفه داریم ابعاد مختلف مشکلات و راهکارهای موجود را برای مردم تبیین و تشریح کنیم.

رییس جمهوری در عین حال تغییر الگوی کشت را یکی از راه‌های مواجهه با کم‌آبی دانسته و تاکید کرده بود که باید برای کشت محصولات متناسب با اقلیم و داشته‌های منابع آبی اقدام و آموزش مورد نیاز نیز به کشاورزان ارایه شود.

در آن جلسه همچنین تاکید شده بود که بخش های ذیصلاح، رابطه تگاتنگ ایجاد کنند تا بتوانند مجموعه ایده‌ها و اندیشه های خود را برای برون رفت از این معضل ارائه کنند.

داریوش مختاری – کارشناس ارشد حوزه مدیریت منابع آبی- در همین رابه به ایسنا گفت: واقعیت این است که برخی از سازمان‌های مرتبط طی سال های گذشته تلاش کرده اند گام هایی در راستای حل کردن مشکل کم آبی، احیای منابع زیر زمینی، بازگردانی آب، تصفیه فاضلاب‌ها و متعادل کردن میزان آب استحصال شده و مصرف شرب و کشاورزی و صنعتی بردارند اما این تلاش‌ها گاهی حتی توسط دیگر نهادهای دولتی متوقف و یا کم سرعت شده است. برای نمونه می توان به ماجرای دریاچه ارومیه و انبوهی از باغهای سیب در اطراف این منطقه اشاره کرد که سفره‌های زیر زمینی که می توانست به سوی دریاچه ارومیه حرکت کند را متوجه خود ساخت.

به گفته وی، این اتفاق ناگوار در حالی رخ می دهد که هر ساله بودجه قابل توجهی برای احیای این دریاچه صرف می شود اما درنهایت گاهی تا کیلومتر ها، محصول سیب باغی، از حیز انتفاع ساقط شده و باقی مانده از باغ‌های اطراف را دپوشده در کنار جاده‌های منطقه می بینیم که در انتظار مشتریانی هستند که این سیب‌ها را به کارخانه‌های خود برده و به شکل کنستانتره در بیاورند.

وی ادامه داد: این که این باغ‌ها و کشت میوه‌هایی از این دست که به شکل علنی در مناطق اطراف دریاچه ارومیه دیده می‌شود بیانگر این نکته است که بدون شک مجوزهای لازم را از وزارت کشاورزی و دیگر ارگان‌های منطقه دریافت کرده است و در نتیجه صدور این مجوزها، شتاب آهنگ سامان‌دهی به دریاچه ارومیه را بسیار کندتر کرده، بسیار تاسف بار است.

این کارشناس با بیان اینکه همچنین حفر چاه‌های مجاز و غیرمجاز در جای جای کشور بخش بسیار قابل توجهی از منابع آبی ما را مورد تهدید جدی قرار داده است که باز این مهم نیز با مجوزهای قانونی به انجام رسیده که نه تنها حنای سیاست، مدیریت و سامان بخش به منابع آبی کشور را بیرنگ کرده است بلکه معضلات خطرناکی همچون فرونشست زمین را باعث شده است، گفت: آگاهان می پرسند چگونه است که یک بخش از مدیریت کلان دولت درخصوص تامین آب در شرایط کم آبی و تنش‌های آن خود را به آب و آتش می زند اما نهادی دیگر به راحتی همه آنچه رشته شده را پنبه می‌کند؟ این یک بام و دو هوا بودن و گرفتار شدن در چرخه تکراری آن فقط هزینه بر است و کسالت‌بار.

مختاری اظهار کرد: در عین حال همچنین این سوی مسئله یعنی مصرف کنندگان منابع آبی را هم نمی توان مرتب مجاب کرد که آن روش از صرفه جویی‌هایی که نهادهای مسئول به آن مقیدند و سفارش می کنند را سرلوحه کار خود قرار دهند. آنها به عینه اینطور که ما می خواهیم عمل نمی کنند. بدون شک زمانی توقعات ما از مصرف کنندگان منابع آبی می تواند موجه جلوه کند که برای آنها از پیش بسترهایی را آماده کرده باشیم. بنابراین بنظر می رسد مشکل کم آبی و تنش‌های حاصل از آن را تنها می توان با خرد جمعی و کمک گرفتن از همه جوانب دخیل حل کرد. بهترین راه این است که از هیاهوهای روز فاصله بگیریم و برای این موضوع پا پیش بگذاریم.

رییس مرکز ملی خشکسالی و مدیریت بحران سازمان هواشناسی ضمن اشاره به اینکه میانگین بارش‌ها در کل کشور طی مهرماه سال جاری نسبت به میانگین بلند مدت کمتر بود، از مواجهه با ‍‍پاییزی خشک و کم بارش به‌ویژه در آبان ماه خبر داد.

به گزارش ایسنا، فرونشست زمین که از آن به ‌عنوان «زلزله خاموش» نیز یاد می‌شود تقریبا تمام دشت‌های کشور که آب شیرین زیرزمینی دارند را در معرض خطر جدی قرار داده است. نشست زمین به عنوان یک پدیده بسیار خطرناک ۲۹ استان کشور را درگیر کرده است و به‌ عنوان آخرین و غیرقابل بازگشت‌ترین مرحله از فرآیند بیابان‌زایی شناخته می‌شود. این پدیده شامل فروریزش یا نشست رو به پایین سطح زمین است که بیشتر تحت تاثیر فعالیت‌های انسانی و براثر برداشت بی‌رویه از منابع آب زیرزمینی و کاهش این منابع آبی رخ می‌دهد.

اعلام هشدار نسبت به فرونشست زمین در شهرها و استان‌های مختلف کشور در حالی روزبه‌روز بیشتر می‌شود که دشت‌های جنوب استان تهران نیز چند سالی است که براثر برداشت بی‌رویه از آب‌های زیرزمینی با این ‌پدیده دست به گریبان شده است. طبق آمار حدودی هر سال بین ۲۵ سانتی متر در دشت‌های تهران فرونشست صورت می‌گیرد و سطح آب در این دشت‌ها نیز از ۴۵ سانتیمتر تا ۱.۵ متر در حال کاهش است و آنطور که مسوولان اعلام کرده‌اند تهران روزی یک میلی متر دچار فرونشست می‌شود که عدد بسیار زیادی است و همین موضوع اهمیت توجه به چاه‌های غیرمجاز را نشان می‌دهد.

سید نقی عزیزی – معاون فنی اداره منابع طبیعی استان تهران- به ایسنا می‌گوید: فرونشست زمین که براثر استفاده بی رویه از آب‌های زیرزمینی، حفر چاه‌های غیر مجاز و عدم رعایت الگوی کشت و زرع و پایین بودن راندمان آبیاری اتفاق می‌افتد، باعث اسفنجی شدن لایه خاک زیرین و فرو رفتن زمین بر اثر وزن لایه‌های بالایی و در نتیجه کاهش ارتفاع زمین می‌شود و این وضعیت را می‌توان به‌صورت عینی و واضح در اراضی کشاورزی دارای چاه آب زیر زمینی مشاهده کرد چون دهانه چاه پس از چند سال استفاده، بالاتر از سطح خاک اطراف قرار می‌گیرد.

او کاهش آب‌ چاه‌های کشاورزی و شرب، خشک شدن پوشش گیاهی سطح اراضی، ایجاد درز و ترک در سطح خاک و وارد شدن صدمه به تاسیسات، ریل قطار، جاده، ساختمان‌ها، شبکه برق و گاز و نفت و… را از مهم‌ترین ‌پیامدهای فرونشست زمین عنوان کرد و گفت: با از بین رفتن پوشش گیاهی سرعت حرکت باد افزایش ‌پیدا می‌کند و قدرت تخریب خاک و در نتیجه بیابان‌زایی و خیزش گرد و غبار بیشتر می‌شود.

۲۵ هزار هکتار از اراضی تهران در شرایط بحران فرسایش بادی
عزیزی همچنین به وضعیت بیابان‌زایی در استان تهران اشاره و اظهار کرد: ۱۰۵ هزار هکتار از اراضی استان تهران به عنوان اراضی بیابانی شناسایی شده است که ۲۵ هزار هکتار از این اراضی در شرایط بحرانی فرسایش بادی هستند که به عنوان کانون های بحرانی شناسایی شده و ۷۵ هزار هکتار نیز تحت تاثیر این کانون‌های بحرانی قرار گرفته‌اند.

معاون فنی اداره منابع طبیعی استان تهران با اشاره به اینکه بیشترین اراضی بیابانی استان تهران در شهرستان‌های ملارد، ‌پیشوا، ورامین، ری و ‌پاکدشت واقع شده‌اند، افزود: واقع شدن بخش زیادی از سرزمین ایران در عرض جغرافیایی گرم و کم بارش که در طول عمر زمین پتانسیل بیابانی شدن را دارد از دلایل طبیعی بیابان‌زایی در استان تهران است اما تغییرات اقلیمی، عدم رعایت آمایش سرزمینی و الگوی کشت، استفاده غیر فنی از اراضی کشاورزی، چرای بی‌رویه دام در مراتع، از بین بردن پوشش گیاهی مراتع بر اثر شخم و شیار و بوته‌کنی برای استفاده‌های مختلف و توسعه شهرها و روستا و اجرای طرح‌های عمرانی وسیع از جمله عوامل انسانی است که روند بیابان‌زایی را تشدید می‌کند.

به گفته عزیزی، اجرای طرح‌های اصلاحی و احیایی مانند نهال‌کاری و بوته‌کاری، افرایش پوشش گیاهی و افزایش ضریب نفوذ آب باران و کاهش روان‌آب، احداث بادشکن‌های زنده و غیر زنده در مناطق باد خیز از جمله اقداماتی است اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان تهران در زمینه مقابله با بیابان‌زایی انجام داده است اما این اقدامات به‌تنهایی نمی‌تواند از اثربخشی لازم برخوردار باشد بنابراین لازم است راهکارهای دیگری از جمله کاهش چرای دام در مراتع حساس و کم‌پوشش و فرهنگ‌سازی در جهت کاهش فشار بر اراضی حساس و کم بارش و دارای اقلیم خشک و شکننده در میان آحاد جامعه صورت گیرد. با این حال اجرای این راهکارها نیازمند این است که همه از مسوولان عالی‌رتبه و تصمیم ساز گرفته تا دامداران و بهره‌برداران، ساکنان بومی و عشایر و بخش خصوصی و تشکل‌های مردمی با استفاده از توان مالی دولتی با یکدیگر همکاری و تعامل لازم را داشته باشند.

به گزارش ایسنا، نتایج مطالعات کانون‌های بحرانی نشان می‌دهد ۱۸۷ منطقه کشور در ۲۲ استان به‌ اصطلاح بیابانی کشور تحت تاثیر فرسایش بادی هستند که وسعت این مناطق ۲۹.۵ میلیون هکتار است و ۲۳۷ کانون بحرانی فرسایش بادی با وسعت حدود ۱۴ میلیون هکتار در این محدوده وجود دارد.

به گزارش وزارت نیرو، “یوسف رضاپور” با اعلام این خبر افزود: امسال به جهت کاهش میزان بارندگی‌ها و کسری 314 میلیون متر مکعبی مخازن سدهای پنجگانه استان نسبت به سال آبی گذشته، با بحران کم آبی مواجه هستیم و از این حیث، عملکرد امورهای تابعه در حراست و حفاظت از منابع آب‌های سطحی و زیرزمینی بیش از همیشه ضرورت و اهمیت پیدا کرده است که در همین راستا طی شش ماهه نخست امسال، با همکاری گروه‌های گشت و بازرسی امورهای منابع آب، 616 حلقه چاه غیرمجاز، در مجموع به عمق 18 هزار و 199 متر و آبدهی 171.1 لیتر بر ثانیه مسدود شد که در نتیجه این اقدامات، از برداشت غیرمجاز شش میلیون و 526 هزار و 836 متر مکعب آب از سفره‌های آب زیرزمینی استان تهران جلوگیری به عمل آمده است.

وی با بیان اینکه بیشترین تعداد چاه‌های مسدود شده به ترتیب توسط امورهای منابع آب تهران، شهریار و شهرری انجام شده است، اظهار کرد: همچنین با همکاری گروه گشت و بازرسی آب‌های سطحی و واحد حقوقی امورهای منابع آب، 193 هزار و 76 مترمربع از اراضی بستر و حریم رودخانه‌های حوزه عملکرد شرکت با اخذ دستور قضایی و با استناد به تبصره 4 ماده 2 قانون توزیع عادلانه آب رفع تصرف شد.

رضاپور در ادامه با اشاره به اینکه طی مدت یاد شده، 680 حلقه چاه غیرمجاز شناسایی و مراتب تشکیل پرونده و انسداد آنها از طریق مراجع قضایی در حال پیگیری است، افزود: در راستای مدیریت و کنترل میزان برداشت از چاه‌های مجاز، 366 دستگاه کنتور هوشمند روی چاه‌های دارای پروانه بهره‌برداری نصب و 10 مورد کاهش منصوبات چاه غیرمجاز نیز، توسط امورهای منابع آب ورامین، تهران و اسلامشهر و شهریار صورت گرفته که در نتیجه این اقدام از تخلیه سالیانه بیش از 657 هزار متر مکعب آب از آبخوان‌های استان جلوگیری شد.

وی با تاکید بر اهمیت اجرای طرح احیا و تعادل‌بخشی آب‌های زیرزمینی در جلوگیری از برداشت بی‌رویه از منابع آب‌های زیرزمینی و مقابله با پدیده جبران‌ناپذیر فرونشست، گفت: در همین راستا، طی شش ماه ابتدای سال، 107 دستگاه حفاری غیرمجاز توقیف و به پارکینگ تحت نظارت امورهای آب منتقل شده که بیشترین تعداد توقیفات، توسط امور منابع آب دماوند صورت گرفته است.

مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای تهران با بیان اینکه 3 هزار و 302 حلقه چاه کشاورزی مجاز مورد کنترل و نظارت بر بهره برداری قرار گرفته است، تصریح کرد: در همین مدت 655 فقره حکم قضایی مربوط به تخلفات در حوزه آب‌های سطحی و زیرزمینی اخذ و اجرا و در مجموع هزار و 972 حکم قضایی نیز صادر شده است.

رضاپور در پایان با اشاره به خطرات و عواقب جبران ناپذیر فرونشست که در سال‌های اخیر با شاخص بالاتر از نرم جهانی در کشور رو به افزایش است، خاطرنشان کرد: انسداد چاه‌های غیرمجاز، تغذیه مصنوعی و جلوگیری از اضافه برداشت از چاه‌های مجاز به طور جدی در دستور کار دفتر حفاظت و بهره‌برداری شرکت قرار دارد تا با اجرای این طرح بتوانیم در منابع و سفره‌های آب زیرزمینی و بعضی از دشت‌های استان تعادل نسبی را برقرار و روند افت آب‌های زیرزمینی و شاخص فرونشست را کاهش دهیم.