شهلا توانگر گفت: عملیات آبخیزداری شامل بهسازی و احداث پنج سازه سنگی- ملاتی، ۴۲ سازه سنگی- گابیونی و ۱۱۰۰ سازه خشکه چین در حوزه‌های آبخیز شهری شمال تهران شامل دارآباد، درکه، کن سولقان و وردیج واریش به منظور کنترل سیل و رسوب اجرا شد.

رئیس اداره آبخیزداری و حفاظت خاک اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان تهران اضافه کرد: این عملیات در بهار ۱۴۰۰ از محل اعتبارات صندوق توسعه ملی و اعتبارات استانی انجام شد.

وی افزود: سازه سنگی- ملاتی با حجم ۷۰۰ مترمکعب در حوزه آبخیز وردیج با مشارکت جوامع، شورای اسلامی و دهیاری وردیج اجرا شد.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان تهران توانگر در پایان گفت: با توجه به اینکه حوزه های آبخیز و رود- دره های شمال شهر تهران به مساحت ۴۰ هزار هکتار در دامنه جنوبی البرز و بالا دست بزرگ ترین مرکز جمعیتی کشور قرار دارند، آسیب پذیری شهر تهران در مقابل سیل مشخص و نیازمند تخصیص اعتبار جهت اجرای عملیات و کنترل سیل است که امید است نهادهای ذیربط در خصوص تأمین و تخصیص اعتبار همکاری لازم را به عمل آورند.

۲۱ فروردین امسال بود که نخستین مورد آتش‌سوزی در مراتع و جنگل‌های استان کهگیلویه و بویراحمد گزارش شد و طی این مدت آتش‌سوزی‌ در نقاط مختلف شهرستان‌های گچساران، دنا، کهگیلویه، باشت، بویراحمد، چرام و بهمئی رخ داده است که برخی در یک مرحله مهار و برخی دیگر به‌دلیل “وزش باد” یا “سقوط کُنده‌های باقی مانده از آتش” دوباره شعله‌ور و طی چند مرحله اطفا شدند اما حالا جنگل‌ها و مراتع ارتفاعات منطقه «نارک» ‌پنج روز و منطقه حفاظت شده «کوه خامی» شهرستان گچساران سه روز است که می‌سوزند و هنوز به‌طور کامل مهار نشده‌اند.

آتش‌سوزی در ارتفاعات منطقه «نارک» از ۲۳ شب ۱۷ تیر ماه آغاز شده است اما هنوز هیچ یک از نهادهای متولی گزارشی از علت وقوع حریق در منطقه نارک ارائه نکرده‌اند و علت این آتش‌سوزی همچنان مبهم است البته براساس اعلام سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری بیش از ۹۰ درصد آتش‌سوزی در جنگل‌های کشور ناشی از عوامل انسانی است.

از آن زمان آغاز این آتش‌سوزی تاکنون نیروهای منابع طبیعی، محیط زیست، نیروهای مردمی و محلی و بسیج جهت مهار و خاموش کردن آتش تلاش کرده‌اند این در حالیست که احمد رحمانی- عضو هیئت علمی موسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور – از ناهماهنگی‌ بین دستگاه‌ها جهت اطفای حریق در مناطق صعب‌العبور زاگرس انتقاد و تصریح می‌کند که در چنین مناطقی باید از تجهیزاتی مانند هلیکوپتر و هواپیماهای آب‌بر به حد کافی استفاده شود اما با توجه به کمبود امکانات در این زمینه داوطلبان و نیروهای سازمان‌های مردم نهاد مجبور هستند وسایل و امکانات از جمله بیل و کلنگ و آب را با شرایط دشواری به نیروهای اطفای حریق برسانند.

نهادهای مسئول از جمله استانداری کهگیلویه و بویر احمد،  مدیریت بحران استانداری و رییس اداره منابع طبیعی شهرستان گچساران طی روزهای ابتدایی آتش‌سوزی در منطقه نارک درخواست  تعدادی بالگرد کردند که به گفته حسین کلانتری – استاندار کهگیلویه و بویر احمد- این بالگردها به منطقه اعزام شدند و جهت کمک به مهار سریع‌تر آتش نیروهای تیپ ۴۸ فتح، نیروهای منابع طبیعی، محیط زیست استان و شهرداری های برخی شهرهای استان، نیروهای محلی، تشکل‌های مردم نهاد و نیروهای از شهرستان بهبهان استان خوزستان نیز به محل اعزام شدند.

با این حال نه تنها آتش در برخی نقاط منطقه نارک مهار نشده و گسترش یافته است که طی سه روز گذشته جنگل‌های منطقه حفاظت شده کوه خامی، مارین، ارتفاعات فتح و گناوه لری نیز در حال سوختن هستند و بر اساس اعلام ستاد مدیریت بحران شهرستان گچساران وزش باد، صعب العبور بودن منطقه و گرمای ۵۰ درجه کنترل آتش را با کُندی مواجه کرده است.

مسئولان استانی می‌گویند که نیروهای زیادی منتظر انتقال با بالگرد به ارتفاعات جهت کمک به اطفای حریق جنگل‌ها هستند اما تنها یک بالگرد وجود دارد  و حالا درخواست اعزام بالگردهای بیشتری به منطقه کرده‌اند که براساس آخرین گزارشات سه بالگرد دیگر از تهران و شیراز در حال اعزام به شهرستان گچساران استان کهگیلویه و بویراحمد جهت کمک به اطفای حریق جنگل‌های «نارک» هستند.

در حالی هنوز تخصیص به‌موقع و به تعداد کافی بالگرد هنوز یک معضل است که پنجم اردیبهشت ماه سال جاری استاندار کهگیلویه و بویر احمد ضمن بیان اینکه اورژانس هوایی کشور چند فروند بالگرد ملکی بین استان‌ها توزیع خواهد کرد، گفته بود که قرار است یک دستگاه نیز به استان کهگیلویه و بویراحمد اختصاص یابد. ۲۶ اردیبهشت ماه نیز مسعود منصور – رییس سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری – خبر از ارسال تجهیزات اطفای حریق به این استان داد و گفته بود که علی‌رغم اینکه با پیگیری‌های مدیرکل منابع طبیعی وآبخیزداری استان تاکنون تجهیزات، امکانات و اعتبارات خوبی برای استان کهگیلویه و بویراحمد در نظر گرفته شده است، از محل منابع جدید نیز اعتباراتی به این استان تخصیص می یابد.

در این میان جنگل‌ها و مراتع منطقه نارک تنها منطقه‌ای نیست که اطفای آن چند روز به طول انجامیده است. آتش‌سوزی در جنگل‌های منطقه حفاظت شده «دیل» این شهرستان نیز عصر  ۲۹ اردیبهشت ماه آغاز و در چند مرحله مهار اما مجددا شعله ور شد و در نهایت در بامداد ۲ خرداد ماه یعنی ‌پس از چهار روز مهار شد.

در حالی بارها در سال جاری شاهد آتش‌سوزی در جنگل‌های زاگرس بوده‌ایم که ماه گذشته رضا بیانی – جانشین معاون امور جنگل سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور- از انتشار نقشه پیش‌بینی حریق در جنگل‌ها خبر داده و گفته بود که برخی از نقاط منطقه زاگرس در شرایط بحرانی به‌لحاظ ریسک بالای وقوع آتش هستند که ازجمله این مناطق می‌توان به بخشی از استان‌های کهگیلویه و بویراحمد،  فارس و کردستان اشاره کرد.

اما رحمانی تنها تعیین کردن نقاط بحرانی کافی نمی‌داند و معتقد است که باید براساس ‌پیش‌بینی‌های صورت گرفته امکانات لازم جهت اطفای حریق در این مناطق از ‌پیش از وقوع حریق در دسترس باشد. تداوم چندین روزه آتش‌سوزی‌ها در مناطق زاگرسی نشان می‌دهد که هماهنگی‌های لازم بین دستگاه‌ها به وجود نیامده است و دستگاه‌ها در اعزام به‌موقع و به حد لازم بالگرد به مناطق صعب‌العبور به‌خوبی عمل نکرده‌اند.

از ابتدای سال جاری تاکنون جنگل‌ها و مراتع استان‌های گیلان، کردستان، آذربایجان شرقی، زنجان، بوشهر،  فارس، کهگیلویه و بویر احمد، هرمزگان، خوزستان و … دچار حریق شده‌اند. برخی از این استان‌ها یک بار و برخی دیگر بارها و بارها با آتش دست و ‌پنجه نرم کرده‌اند که از جمله آن‌ها می‌توان به استان بوشهر، فارس و کهگیلویه و بویراحمد اشاره کرد. همچنین سال گذشته نیز  ۲۱ هزار هکتار از جنگل‌های کشور درگیر حریق بودند که از این میزان بیش از ۶۰۰ هکتار از جنگل ها و مراتع مناطق مختلف شهرستان گچساران در آتش سوزی ها دچار آسیب جدی شدند.

اگرچه تلاش‌هایی از سوی متولیان برای اطفای حریق جنگل‌ها صورت گرفته است اما تداوم سوختن جنگل‌ها طی روزهای متوالی نشان می‌دهد که اقدامات انجام شده کافی نبوده است بنابراین بیش از پیش هم‌افزایی و اقدام به‌موقع دستگاه‌ها برای حفظ سرمایه‌های طبیعی ضروری است.

جنگل‌های ارسباران با ۱۶۴ هزار هکتار وسعت از بکرترین مناطق جنگلی ایران به لحاظ تنوع گونه‌های گیاهی و جانوری شمرده می‌شود، اما اکنون این حجم از منابع عظیم خدادادی که در اختیار ما قرار دارد، نیازمند حفاظت و حراست است.

این میراث طبیعی که زیستگاه افزون بر ۳۰۰ نوع گونه جانوری شامل ۲۱۵ گونه از پرندگان،  ۲۹ گونه از خزندگان نادر، ۴۸ گونه از پستانداران و ۱۷ نوع ماهی است، در آذربایجان شرقی از شهرستان هوراند و اهر گرفته تا شهرستان کلیبر و خداآفرین ریشه دوانده و از نسل‌های دور برای ما به یادگار مانده است.

این منطقه که از سوی یونسکو به عنوان منطقه‌ای حفاظتی و ذخیره گاه زیست کره انتخاب شده، بیش از ۱۳ درصد پوشش گیاهی ایران را در خود جای داده است. ارسباران، ثروتی عظیم از طلای سبز طبیعت است که در مقیاس جهانی به تنهایی معادل ۳۴ درصد پوشش گیاهی کشور ارمنستان، ۲۵ درصد از پوشش گیاهی کشور آذربایجان، ۲۵ درصد پوشش گیاهی فرانسه، ۲۵ درصد پوشش گیاهی گرجستان و ۱۷ درصد پوشش گیاهی کشور ایتالیا است.

ارسباران این روزها در وضعیت چندان خوبی قرار ندارد. به دلیل خشکسالی و گرمای بالای هوا که منجر به آتش سوزی‌های ناخواسته می‌شود از یک سو و طغیان آفات از سوی دیگر، این جنگل‌ها دیگر توان مبارزه ندارند، زیرا انسان وارد چرخه طبیعی آن شده و اکوسیستم پروانه‌ها و دشمنان طبیعی آن‌ها را با مشکل مواجه کرده است.

پروانه‌های دم قهوه‌ای بلوط و ابریشم باف ناجور، از دهه ۸۰ در منطقه ارسباران دیده شده‌اند. آن‌ها جزوی از چرخه طبیعی جنگل هستند و خود جنگل می‌تواند به تنهایی زمانی که به حال خود واگذار شده است، با آن مبارزه کند.

حضور انسان در جنگل، اختلال در چرخه زندگی حشرات و نابودی‌هایی که در این مناطق انجام می‌دهد در نهایت باعث شده تا از سال گذشته شاهد چشم گیر آفت دو پروانه در مناطق مختلف جنگلی ارسباران باشیم.

مبارزه مکانیکی و بیولوژیکی در ارسباران آغاز شده و بنا به گفته‌ی مدیرکل منابع طبیعی آذربایجان شرقی، گردشگران باید تا اطلاع ثتنوی از حضور در منطقه اجتناب کنند، زیرا مبارزه با پروانه‌های جنگلی در مرحله محلول پاشی قرار دارد و ورود انسان باعث اختلال در روند کنترل جمعیت آن‌ها می‌شود.

در این راستا، علی قنبری، معاون حفاظت و امور اراضی اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری آذربایجان شرقی در گفت‌وگو با ایسنا، در خصوص آخرین وضعیت جنگل‌های ارسباران، می‌گوید: دو سال است که با طغیان دو نوع آفت پروانه دم قهوه‌ای بلوط و ابریشم باف ناجور در ارسباران مواجه هستیم که آفت پروانه ابریشم باف ناجور در شهرستان کلیبر و آفت پروانه دم قهوه‌ای بلوط در جنگل‌های منطقه شهرستان‌ اهر و هوراند وجود دارند.

او ادامه می‌دهد: این آفت‌ها در حقیقت نوعی حشره بوده و بخشی از خود جنگل هستند، یعنی وجود چنین آفت‌هایی جزو ملزومات همیشگی جنگل است که از گذشته در این اراضی وجود داشته و در آینده نیز باید وجود داشته باشند.

او می‌افزاید: خود جنگل در حالت عادی و بدون دست کاری، قدرت خودتنظیمی دارد، به طوری که این حشرات به همراه سایر حشرات به صورت زنجیره غذایی از یکدیگر تغذیه می‌کنند و در نهایت، این شبکه غذایی متشکل از حشرات و سایر جانداران مثل بقیه اکوسیستم‌ها در وضعیت عادی و در کنار هم به زندگی خود ادامه می‌دهد.

قنبری با اشاره به این‌که این نوع آفات از دهه ۸۰ در منطقه ارسباران دیده شده است، بیان می‌کند: این آفت‌ها معمولا هر شش الی هفت سال حالت طغیانی پیدا می‌کنند و میزان جمعیتشان نیز به صورت بیش از حد افزایش می‌یابد و در نهایت به آستانه خسارت زایی وارد می‌شود. در این مرحله است که باید ما وارد عمل شویم و با اقدامات کنترلی این خسارت زایی را کاهش دهیم.

او اظهار می‌کند: اقدام به مبارزه با این نوع آفت‌ها معمولا یک الی سه سال زمان می‌برد چرا که استفاده از هر نوع ابزار و امکانات کنترلی تنها باعث کاهش خسارت می‌شود که در حالت عادی باید این پروسه کنترلی سه سال طول بکشد.

او تاکید می‌کند: این آفات در مناطق جنگلی بکر که دخالت انسان در آن، در کمترین حد بوده و یا اصلا دخالتی در آن منطقه ندارد، هیچ گاه حالت طغیانی ایجاد نمی‌کنند. این‌که جمعیت یک حشره در یک منطقه افزایش می‌یابد، به خاطر دخالت‌های بشر است، یعنی بشر تعادل موجود در جنگل را بهم می‌زند و دشمنان طبیعی یک آفت را در موضع ضعف قرار می‌دهد تا در نهایت حشره موجود به عنوان آفت طغیان می‌کند.

معاون حفاظت و امور اراضی اداره کل منابع طبیعی آذربایجان شرقی با بیان این‌که خسارت این آفت‌ها صرفا از طریق تغذیه برگ‌ها انجام می‌گیرد، اظهار می‌کند: برگ مرکز انجام فتوسنتز است و تمامی انرژی و موادغذایی گیاه برای رشد و ادامه حیات از این محل تامین می‌شود، وقتی آفتی از این برگ تغذیه می‌کند، در واقع باعث کاهش رشد سالانه گیاه می‌شود نه این‌که درخت کاملا خشک شود.

او می‌افزاید: اگر این طغیان آفت در مدت ۱۰ الی ۱۵ سال به صورت متوالی و مستمر باشد، در درختان ضعیف منجر به خشکیدگی می‌شود که خوشبختانه تاکنون این مورد در منطقه ارسباران اتفاق نیفتاده است زیرا هر ساله که آفت حالت طغیانی به خود گرفته، اداره کل منابع طبیعی وارد عمل شده و جمعیت آن را کاهش داده است.

او ادامه می‌دهد: از سال گذشته که حالت طغیانی این آفات آغاز شد در مساحت ۲۰۰۰ هکتار مناطق جنگلی شهرستان اهر، ۱۰۰۰ هکتار مناطق جنگلی شهرستان هوراند و هم‌چنین ۲۳۰۰ هکتار مناطق جنگلی شهرستان کلیبر کانون‌های طغیان آفت شناسایی شده و عملیات کنترلی انجام‌ گرفته است.

قنبری با بیان این‌که دو روش کنترلی آفت به صورت مکانیکی و بیولوژیکی وجود دارد، می‌گوید: گاها از روش بیولوژیکی به عنوان سم پاشی نام برده می‌شود که درست نیست زیرا اجازه ورود سم به جنگل و کنترل هر نوع بیماری و یا آفت به این شیوه وجود ندارد.

او با بیان این‌که روش مکانیکی موثرتر از روش بیولوژیکی است، ادامه می‌دهد: در سال ۹۹ اقدام به جمع آوری شفیره و لانه‌های زمستان گذران آفت پروانه دم قهوه‌ای در اهر و هوراند و توده‌های تخمی آفت ابریشم باف ناجور در کلیبر به روش مکانیکی کردیم. در هر توده تخمی آفت، حدود ۵۰۰ تخم حشره وجود دارد که در صورت جمع آوری آن توده انگار که ۵۰۰ حشره در فصل بهار جمع آوری شده است.

او می‌افزاید: امسال به صورت مستمر جنگل‌های ارسباران را پایش می‌کنیم و حتی کارگروه تخصصی گیاهپزشکی متشکل از محققین مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان، اساتید دانشگاه تبریز و متخصصان اداره کل منابع طبیعی استان در این اداره کل تشکیل یافته که به صورت مرتب از منطقه بازدید کرده و موارد را پایش می‌کنند.

معاون حفاظت و امور اراضی اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری آذربایجان شرقی متذکر می‌شود: در ابتدای سالجاری نیز پیش بینی کردیم که جمعیت آفت پروانه در ارسباران حالت طغیانی خواهد داشت و باید تدابیری بیندیشیم که بر این اساس نیز برای اولین بار محلول پاشی را در دستور کار قرار دادیم.

او بیان می‌کند: حشره و یا آفات جنگل‌های ارسباران، هر کدام دارای یک‌ چرخه زیستی هستند یعنی همواره به یک شکل دیده نمی‌شوند. این آفات در ابتدا به صورت تخمی هستند و سپس در اوایل فصل بهار تبدیل به لارو می‌شوند. لارو ابریشم ناجور در جنس نر پنج سن و در جنس ماده شش سن دارد.‌ این لاروها پس از اتمام دوره آخر خود تبدیل به شفیره و سپس پروانه شده و در نهایت بار دیگر به شکل تخم وارد پاییز و زمستان می‌شوند.

او با بیان این‌که محلول پاشی یا همان محلول بیولوژیک صرفا می‌تواند بر روی لارو سن یک و دو تاثیر بگذارد و بر سایر سنین تاثیری ندارد، می‌گوید: بیشترین تغذیه برگ آفت و یا بیشترین خسارت به جنگل نیز در همین سن لارو انجام می‌گیرد، به همین دلیل علارغم این‌که روش بیولوژیکی با محدودیت‌های زیادی مثلا بازه زمانی محدود ۱۰ روزه لاروهای سنین یک و دو و شرایط آب و هوایی خاص(بدون باران، باد و نور)  مواجه هست، برای کاهش جمعیت آفات اقدام به استفاده از روش محلول پاشی هوایی و دستی کردیم.

قنبری در خصوص برنامه‌های این اداره کل برای روزهای آتی، اظهار می‌کند: جمع آوری مکانیکی آفات باید در سن خاصی انجام بگیرد، از این رو جمع آوری شفیره‌ها را از هفته آتی آغاز خواهیم کرد ولی بیشتر تمرکز ما بر روی جمع آوری مکانیکی توده‌های تخمی و لانه‌های زمستان گذران در پاییز و زمستان خواهد بود.

او متذکر می‌شود: پیش بینی می‌کنیم که با تداوم این روند کنترلی، سال آتی آخرین سال طغیان آفات جنگل ارسباران خواهد بود و تا پنج الی شش سال آتی طغیانی از این بابت نداشته باشیم.

او در ادامه با اشاره به ممنوعیت ورود به منطقه ارسباران، اظهار می‌کند: کانون طغیان آفت‌ها همان مناطق گردشگری شامل پارک جنگلی فندقلو اهر و پارک جنگلی مکیدی کلیبر می‌شود از این رو توصیه می‌کنیم که افراد بومی و غیربومی به منطقه ورود نیابند تا امکان سرایت با سایر نقاط کاهش یابد و در عملیات اجرایی با مشکل مواجه نشویم.

معاون حفاظت و امور اراضی اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری آذربایجان شرقی در خاتمه تاکید می‌کند: در فصل آتش سوزی قرار داریم و می‌دانیم که خسارت آتش سوزی در جنگل‌ها کمتر از آفات نیست. از گردشگران خواهشمندیم تا در زمان ورود به محدوده جنگلی حتما موارد زیست محیطی را رعایت کنند و از روشن کردن آتش اجتناب بورزند تا نقشی در حفظ جنگل نقش داشته باشند و بتوانیم این فصل گرم را به بهترین وجه سپری کنیم.

عیسی کلانتری در مورد تلاش وزارت نیرو برای اخذ سند تالاب‌ها ازجمله تالاب انزلی گفت: هر وزارتخانه‌ای حتی سازمان حفاظت محیط زیست اگر سند به نامش شود می‌تواند زمین را بفروشد اما سازمان جنگل ها این حق را ندارد بنابراین سند تالاب‌ها باید به نام منابع طبیعی باشد نه هیچ وزارتخانه دیگری.

وی با تاکید بر اینکه منابع طبیعی پیگیر بازگرداندن سند تالاب‌ها به نام خود است، خاطرنشان کرد: قوه قضاییه به اشتباه رخ داده پی برده است.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی سازمان حفاظت محیط زیست، کلانتری با تاکید بر اینکه سند تالاب انزلی به نام منابع طبیعی باز می‌گردد، گفت: موضوع انتقال سند تالاب‌ها به نام وزارت نیرو منتفی است.

ابوالقاسم حسین‌پور در یادداشتی آورده است: شرایط اقلیمی حاکم بر کشور ما به گونه‌ای است که میزبان همیشگی سیل و خشکسالی هستیم. در حقیقت سیل و  خشکسالی دو روی یک سکه‌ هستند که در سال‌های اخیر با تشدید خسارات آن در ابعاد گسترده به‌عنوان یکی از چالش‌های کشور در حوزه آب، منابع طبیعی و محیط زیست مطرح شده‌اند. در این شرایط علاوه بر مشکلات سیل و کم آبی، فرونشست زمین نیز از مخاطرات ثانویه است که آبخوان‌های کشور را با تهدیدی جدی روبه‌رو کرده است.

وی در ادامه این یادداشت اضافه کرده است: طی سال جاری به‌ دلیل کاهش چشمگیر بارش‌ها در کشور با خشکسالی و کم‌آبی مواجه هستیم این درحالیست که ما در ایران با اندک بارشی شاهد بروز سیل و خسارت‌های آن هستیم. از این‌رو تشدید بروز سیلاب‌های شهری از جمله مواردی است که در سال‌های اخیر بیش از گذشته با آن مواجه شده‌ایم.

حسین‌پور با تاکید بر اینکه پدیده‌ها و مخاطرات طبیعی مانند خشکسالی و سیل باید به‌صورت توامان مدیریت شوند، آورده است: اجرای طرح‌های آبخیزداری و کنترل سیل در سطح حوضه‌های آبخیز بالادست و توسعه آبخوان‌داری شهری با ساخت شهرهای اسفنجی یا شهرهای نفوذپذیر که با رویکرد همزیستی و سازگاری با سیل احداث می‌شوند، دو راهکار مهم پیشگیری از خسارات سیل و خشکسالی هستند.

این کارشناس ارشد مهندسی منابع طبیعی در بخش دیگری از یادداشت خود با اشاره به اینکه گسترش سطوح عایق و نفوذناپدیر شهری در کشور ما از عوامل افزایش رواناب و تشدید سیلاب‌های شهری است، عنوان کرده است: بخشی از سیلاب‌های شهری از سطح حوضه آبخیز بالادست شهرها به محیط‌های شهری وارد می‌شود و بخش دیگری از سیلاب‌ها نیز رواناب ناشی از وقوع بارش در سطح شهرها است.

به اعتقاد او مدل توسعه شهری در ایران که با ایجاد سطوح عایق و نفوذناپذیر همراه است سبب حذف عرصه‌های جذب بارش و رواناب، تشدید سیل و مشکلات آبگرفتگی معابر و وارد شدن خسارات به شهرها و شهروندان می‌شود.

مدیرکل دفتر کنترل سیلاب و آبخوان‌داری سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری در ادامه تصریح کرده است: ساخت شهرهای اسفنجی و نفوذپذیر – که شهرهایی با ظرفیت نگهداشت آب باران هستند – اقدامی نوین به شمار می‌رود که در قالب آبخوان‌داری شهری به مدیریت سیلاب‌ها و جلوگیری از فرونشست زمین در شهرها کمک می‌کند.

حسین‌پور اضافه کرده است: در چنین رویکردی از ایجاد شهرهای نفوذناپذیر در برابر باران جلوگیری می‌شود. از سوی دیگر با حفظ عرصه‌های جذب رواناب در سطح شهر، مبلمان شهری و المان‌های آن برمبنای همزیستی با سیل شکل می‌گیرد.

وی در ادامه یادداشت خود عنوان کرده است: شهرهای اسفنجی شهرهایی با برنامه‌ برای ایجاد زیرساخت‌های جذب آب باران در تمامی سطوح شهری هستند. ساخت پیاده‌روهای جذبی با سامانه آبگیری باران، بهره‌گیری از توپوگرافی شهر و گودی‌های آن برای ساخت سازه‌های چند منظوره مانند استادیوم‌های ورزشی با کارکرد کنترل سیلاب در مواقع بحرانی، حفظ عرصه‌های جذب رواناب در قالب پارک‌ها و بوستان‌های طبیعی و نفوذپذیر، ایجاد پارک آبخیز پیرامون شهرها، احداث کمربند سبز شهری، ایجاد پشت‌بام‌های سبز و … نه‌تنها با جذب بارش از تشدید سیلاب در سطح شهرها جلوگیری می‌کنند بلکه به‌دلیل افزایش نفوذ باران و سیلاب به درون زمین منابع آبی شهرها را نیز تقویت می‌کنند.

به اعتقاد این کارشناس ارشد مهندسی منابع طبیعی، کاهش حجم سیلاب‌های شهری و به‌دنبال آن کاستن از مشکلات آبگرفتگی معابر، ذخیره آب در زمین، تغذیه آبخوان‌های شهر و تقویت منابع آب زیرزمینی، بهره‌گیری از ظرفیت باران در توسعه فضای سبز شهری و کاهش فشار بر منابع آب شرب و سفره‌های زیرزمینی و جلوگیری از مخاطرات فرونشست زمین در شهرها ازجمله فواید ساخت شهرهای اسفنجی است.

مدیرکل دفتر کنترل سیلاب و آبخوان‌داری سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری در پایان یادداشت خود تاکید کرده است: ۵۶ میلیون نفر از جمعیت کشور ما در مناطق سیل‌خیز زندگی می‌کنند. از سوی دیگر بیش از ۴۵۰ شهر مهم در ایران در معرض خطر جدی سیل قرار دارند علاوه بر این‌ها بیش از نیمی از آبخوان‌های کشور در دشت‌های سکونتی و تولیدی با تهدید فاجعه فرونشست زمین مواجه هستند. از این‌رو پیاده‌سازی الگوی آبخوان‌داری شهری و ساخت شهرهای اسفنجی در ایران بیش از هر نقطه دیگری از جهان ضروری است.